دوست ندارد به او بگویم پلیس زبان، بیشتر خودش را مراقبی برای زبان فارسی میداند؛ مراقبی که خیلی با آزمون و خطا و تجربی وارد مسیر فرهنگسازی شده و اول از اطرافیان خودش شروعکرده و بعدهم که کار جدیشده، با دوستانش یک کانال برای گسترش زبان فارسی راه انداخته است. خودش میگوید تذکرهای آقا درخصوص اهمیت زبان فارسی و وظیفه ما در قبال پاسداری از آن باعث شروع کارش شده و امروز خوشحال است که توانسته بهنوعی در این مسیر قدمی بردارد.
تابهحال برای خود گنجی داشتهاید؟ فکر کنید گنجی دارید. چطور و با چه جدیتی برای اینکه کسی به گنجتان آسیبی نزند از آن نگهداری میکنید؟ زبان هم برای ما حکم گنج را دارد که باید بکوشیم کسی غیر در و گوهر در آن وارد نکند یا شی تقلبی در ذخایرمان نریزد. با دکتر افشین داورپناه، عضو هیئتعلمی پژوهشکده فرهنگ، هنر و معماری به گفتوگو نشستهایم تا بفهمیم چگونه از گنجینه خود، زبان پارسیمان نگهداری کنیم.
شاید داستانش را شنیده باشی؛ داستان زبان فارسی را که قرنها دوام آورد و به دست بزرگانی همچون فردوسی و سعدی و ... حفظ شد و تا امروز به ما رسید؛ به ما رسید تا بدانیم ایرانی هستیم و بخش مهمی از هویتمان به حفظ این زبان بستگی دارد. اگر نشنیدهای، با ما همراهشو تا داستان این زبان شیرین را از زبان آقای اسماعیل آذر بشنویم.
زبان بهعنوان مادر فرهنگ اگرچه با همان حسی و عاطفهای که از مادر انتظار است، بیچشمداشت میبخشد و بستر رشد را برای دیگر عرصههای فرهنگ و تمدن فراهم میکند، اما غفلت از آن میتواند آسیبهایی جبرانناپذیری داشته باشد که سرنوشت تلخ بسیاری از جوامع شاهدی بر این مدعاست؛ ازاینرو، در گفتوگو با آقای اسماعیل امینی، دکترای ادبیات فارسی و مدرس دانشگاه سوره عوامل تحدید مرزهای زبان و موانع مرزبانی از آن توسط نوجوانان و جوانان را بررسی کردهایم که در ادامه تقدیم حضورتان میشود:
وقتی صحبت از دفاع و حراست میشود اغلب ما تصویر مرزهای خاکی و وطن در ذهنمان نقش میبندد، درحالیکه این واژه سه حرفی دنیایی از معنا و مصادیق را در خود جای میدهد؛ زبان از جمله تعابیری است که جزء مرزهای ما محسوب میشود و عدم حراست از این مرز میتواند حتی ما را به بیهویتی بکشاند. برای همین، حفظ آن بهویژه برای نسلی که با رشد تکنولوژی و فناوری بیشتر در معرض تهدید قرار دارد، ضروری است. درباره چرایی و بایدهای آن با طاهره مشایخ، نویسنده و زبانشناس گفتوگو کردهایم:
اسم فرهنگستان زبان و ادب فارسی بهدلیل واژههایی که بهجای کلمات وارداتی تعریف و جایگزین میکند، آشناست. برای اینکه سردربیاوریم که فرهنگستان چرا و چطوری این کار را انجام میدهد با نسرین پرویزی، معاون واژهگزینی فرهنگستان گفتوگو کردهایم که حاصل آن را در ادامه میخوانید:
پرستو علیعسگرنجاد: ما حافظ میخوانیم و قدر سواد خودمان، شعرهایش را میفهمیم. ما سعدی میخوانیم و آنقدر که دایرۀ لغاتمان اجازه میدهد، با غزلهایش ارتباط برقرار میکنیم. حافظ و سعدی، قرنها قبل از ما زندگی میکردهاند؛ وقتی الکتریسیته هنوز کشف نشده بود و آدمها با قاطر و اسب رفتوآمد میکردند. بااینوجود، ما زبان شاعران کهن سرزمینمان را میفهمیم و میتوانیم شعرها و نوشتههایشان را بخوانیم؛ درست از همان پایان کلاس اول که خواندن و نوشتن بلد میشویم.
nojavan7CommentHead Portlet